Multipleksowanie

Multipleksowanie z Podziałem Modów (MDM)

Technika multipleksowania wykorzystująca różne mody propagacji w światłowodach do przenoszenia wielu sygnałów.

Multipleksowanie z podziałem modów

Multipleksowanie z Podziałem Modów (MDM) jest techniką multipleksacji przestrzennej, w której niezależne strumienie danych przechodzą różnymi w jednym falowodzie lub światłowodzie. W światłowodzie o małej liczbie modów mody opisuje się często oznaczeniami takimi jak LP01 i LP11. W idealnych warunkach różne mody są ortogonalne, dlatego multiplekser modów może je połączyć, a odbiornik może je rozróżnić. MDM wykorzystuje wymiar przestrzenny. Multipleksowanie z podziałem długości fali rozdziela długości fal, a multipleksowanie z podziałem czasu rozdziela przedziały czasowe.

W nadajniku każdy strumień danych jest modulowany i przypisywany do wybranego modu. Multiplekser modów łączy rozkłady pól w jeden złożony sygnał optyczny. Niedoskonałości, zgięcia, spawy i inne elementy mogą powodować sprzęganie energii między modami, dlatego odebrany mod może zawierać składniki kilku strumieni. Demultiplekser modów oraz, gdy jest to potrzebne, odbiorniki koherentne z cyfrowym przetwarzaniem MIMO (MIMO-DSP) oszacowują kanał i odtwarzają strumienie. Zysk pojemności zależy od liczby użytecznych modów, przesłuchu międzymodowego, różnicowego opóźnienia modowego, strat zależnych od modu i złożoności odbiornika.

a) Kanały modalne w światłowodach o małej liczbie modów

Łącze MDM wymaga falowodu obsługującego kilka modów prowadzonych w wymaganym paśmie i na wymaganej odległości. Światłowód o małej liczbie modów ogranicza ich liczbę, dzięki czemu generowanie i separacja pozostają możliwe do opanowania. Zwykły światłowód wielomodowy może obsługiwać większy zbiór modów, lecz rosną wtedy wymagania dotyczące ich kontroli i korekcji. Wartość tę wyznaczają właściwości falowodu i warunki pracy. Liczba fizycznych włókien opisuje odrębną cechę infrastruktury.

Najważniejsze cechy

  • Ortogonalność modalna: W idealnym, jednorodnym falowodzie różne mody prowadzone mają zerowe nakładanie według właściwego iloczynu skalarnego pól. Ta właściwość pozwala traktować je jako oddzielne kanały przestrzenne.
  • : Zgięcia, niedoskonałości, spawy i elementy wybierające mody mogą przenosić energię między nimi. Odbiornik obserwuje wtedy mieszaninę, a poziom przesłuchu ogranicza skuteczną separację strumieni.
  • Różnicowe opóźnienie i tłumienie modów: Mody mogą mieć różne prędkości grupowe i tłumienie. Skutkiem jest rozciągnięcie sygnałów w czasie oraz zmiana ich względnych mocy, dlatego odbiornik MDM może wymagać korekcji i sterowania mocą.

Przykłady realizacji

Przestrzenny multiplekser modów może wprowadzać oddzielne modulowane strumienie do wybranych modów LP światłowodu o małej liczbie modów. Po drugiej stronie demultiplekser modów kieruje poszczególne mody do oddzielnych odbiorników. Przykładowe rozwiązania elementów obejmują sprzęgacze wybierające mody, fotoniczne latarnie oraz układy wielopłaszczyznowej konwersji światła. Wybór zależy od liczby modów, strat wtrąceniowych, przesłuchu, pasma i wymaganej odległości łącza.

b) Multipleksowanie i separacja modów

Nadajnik i odbiornik muszą zachować rozróżnienie kanałów modalnych podczas przejścia sygnału przez łącze. MDM może używać tej samej długości fali optycznej dla kilku modów i może współistnieć z multipleksowaniem falowym oraz polaryzacyjnym. Każdy dodatkowy wymiar zwiększa liczbę kanałów, a elementy i przetwarzanie sygnału muszą obsłużyć ich wzajemne oddziaływanie.

Główne etapy procesu

  • Przygotowanie strumieni: Niezależne strumienie danych są ramkowane, zabezpieczane korekcją błędów i odwzorowywane na symbole modulacji. Nadajnik przypisuje każdy strumień do modu zgodnie ze skonfigurowanym zbiorem.
  • Multipleksowanie modów: Modulatory i multiplekser modów tworzą pola o wybranych rozkładach przestrzennych oraz łączą je na wejściu światłowodu. Kanały modalne mogą współdzielić nośną optyczną i zajmowane pasmo.
  • Propagacja i sprzęganie: Mody przechodzą przez światłowód z własnymi stałymi propagacji, opóźnieniami grupowymi i stratami. Zaburzenia mogą je sprzęgać i tworzyć zależną od częstotliwości mieszaninę na wyjściu.

Przykłady systemów

Łącze ze światłowodem o małej liczbie modów może przenosić kilka kanałów o tej samej długości fali, a multipleksowanie falowe może dodać kolejne grupy długości fali. Multiplekser modów w nadajniku i odpowiadający mu demultiplekser w odbiorniku zapewniają interfejsy przestrzenne. W układzie laboratoryjnym zbiór modów dobiera się często tak, aby przesłuch i różnicowe opóźnienie modalne mieściły się w zakresie obsługiwanym przez odbiornik.

c) Przetwarzanie sygnału MDM i kompromisy

W łączu ze sprzęganiem modów nadawany i odbierany wektor modalny są powiązane macierzą kanału zmieniającą się z częstotliwością. Odzyskiwanie sygnału MDM przypomina detekcję MIMO, przy czym mody przestrzenne pełnią rolę kanałów antenowych. Projekt musi równoważyć pojemność, przesłuch, straty zależne od modu, różnicowe opóźnienie modalne, kalibrację, pobór mocy i koszt wykonania.

Wymagania przetwarzania

Praktyczny odbiornik wykorzystuje symbole treningowe lub piloty do oszacowania funkcji przenoszenia modów. Korektor kompensuje następnie mieszanie i różnice opóźnień przed zdekodowaniem poszczególnych strumieni. Zakres przetwarzania rośnie wraz z liczbą modów oraz siłą i pasmem sprzęgania.

  • Estymacja kanału: Znane symbole lub piloty opisują wzmocnienie, fazę, opóźnienie i sprzęganie między modami wejściowymi i wyjściowymi.
  • : Korektor wielowejściowy i wielowyjściowy odwraca oszacowany kanał lub przybliża jego odwrotność w zajmowanym paśmie, z uwzględnieniem wzmacniania szumu i ograniczeń numerycznych.
  • Sterowanie mocą zależne od modu: Różne straty modalne mogą powodować nierówne stosunki sygnału do szumu. Moce wejściowe i przetwarzanie odbiorcze można dostosować w dozwolonym zakresie optycznym i elektrycznym.
  • Monitorowanie łącza: Przesłuch, różnicowe opóźnienie modalne i straty zależne od modu trzeba mierzyć lub śledzić, ponieważ zgięcia, temperatura i zmiany elementów mogą zmieniać kanał modalny.

Zastosowania i ograniczenia

MDM bada się w kontekście pojemnych łączy optycznych z włóknami o małej liczbie modów oraz innymi włóknami do multipleksowania przestrzennego, między innymi w połączeniach centrów danych i systemach dalekiego zasięgu. Technika może zwiększać pojemność pojedynczego włókna bez proporcjonalnego zwiększania przekroju kabla, zwłaszcza w połączeniu z WDM. Wdrożenie wymaga elementów wybierających mody, stabilnej kalibracji, korekcji oraz kontroli przesłuchu i strat modalnych.

Powiązane artykuły